18 Mayıs 2018 Cuma

İtalya Tatili Organize Etmek // Vize, Tren Biletleri, Müze Biletleri

Gezmek kadar sevdiğim şeylerden birisi de gezi planı yapmak sanırım ♥
Turla gezmeyi sevmeyip, kendi planını yapmayı sevenler için tipik bir İtalya seyahatinde işinize yarayacağını düşündüğüm süreçler ile ilgili bildiklerimi ve tecrübelerimi paylaştım.


  • İtalya vize süreci,
  • Otel rezervasyonu,
  • İtalya tren biletleri,
  • İtalya müze biletleri ve müze kartları ile ilgili deneyimlerim uzuuun uzun aşağıda;





Tur mu Bireysel Gezi mi ?
Asla tur insanı değilim, turlar ile yapılan geziler bazen daha uygun fiyatlı olabilse de, kaçta kalkacağıma, kaçta otele döneceğime, müzelere hangi sıra ile gireceğime, benden başka birinin karar vermesi asla bana göre değil. Hele yılda 1, belki birkaç yılda 1 yurt dışına çıkmışız, bütün yılın sinirini stresini buraya saklamışız. Biraz ülkeden uzaklaşmak istemişiz, o süreyi de 1 otobüs dolusu insan ile, bu saatte burada, şu saatte şurada olunacak diye geçirmek bana göre değil. Canımızın istediği yerde daha fazla kalır, canımızın istemediği yerde hiç durmayız. Mevzu bahis bir Avrupa seyahati ise, konunun bir zorluğu da kalmıyor. İlk defa yurt dışına çıkacak ve hatta dil bilmeyen birileri için bile, internet çağında planlama yapmak hiç zor değil.  Ha en kısa sürede, en fazla yeri göreyim diye düşünenler için diyecek bir şeyim yok tabii ama biz daha az yer görmek pahasına da olsa, biraz daha aheste, keyfine vararak gezmeyi tercih ediyoruz.

Uçak Biletleri ?
Bu yaz için 1 haftalık İtalya seyahati planladık. Sıklıkla satışa çıkan kampanyalı uçak biletlerinden bir tane denk getirdik. Fakat bunlar aylar öncesinden alınan biletler, yani o tarihte ne olur, ne biter, izin alabilir miyiz vs diye düşünmeden. gerekirse yakmayı da göze alarak alınan biletler. Çünkü oldukça ucuzlar.

Biletlerimiz gidiş-dönüş Milano`dan. Milano`ya 3. gidişim olacak ama gel gör ki en uygun uçak bileti fiyatları buradaydı, nasıl olsa tren ağı geniş diye düşünüp çok sorun etmedik. Fakat çok da doğru bir iş yapmamışız çünkü tren biletlerinin fiyatları da azımsanacak boyutta değil. Bizim gibi trenle birkaç şehre geçmeyi planlıyorsanız, dönüş biletinizi, son bulunacağınız şehirden almak daha mantıklı. Trenle hemen her yere ulaşım hızlı ve kolay olmasına rağmen, tren bileti fiyatları uçak bileti fiyatlarını geçebiliyor. Biz Milano`dan döneceğimiz için o şehre geri dönmek durumunda kaldık ve maddi olarak da coğrafi olarak da çok mantıklı değildi. En başta biraz daha fark ödeyip dönüş uçuşumuzu Roma`dan alsaymışız, hem maddi hem de zaman açısından daha karlı çıkarmışız.

Bu arada İtalya denince ilk akla gelen şehir Bologna olmuyor genelde ama Bologna görülmeye değer şehirlerden birisi olmanın yanı sıra, oldukça geniş bir tren ağına sahip. Yani buradan istediğiniz her şehre tren bileti bulabilirsiniz. Ayrıca bir yerlerde okuduğuma göre, Bologna hava alanında uçuşla alakalı bir vergi alınmadığından, bu şehre uçak bilet fiyatları daha uygun oluyormuş. Vergi konusu kesin bilgi mi bilemiyorum ama Bologna-İstanbul arası uçak bileti fiyatları genelde daha uygun oluyor gerçekten. O yüzden Bologna`da başlayıp tren ile diğer şehirlere geçilecek şekilde bir gezi planlamak da oldukça mantıklı olabilir.




Vize Konusu ?
Biz uçak biletlerini vize almadan önce aldığımız için buraya da o sıralama ile yazdım. Zira vizeye en erken 3 ay önce başvurulabiliyor ve 3 ay uygun uçak bileti almak için yeterli bir süre değil sanırım, hele de yaz dönemi için!

İtalya için vize başvuru yeri İtalya Konsolosluğu değil, resmi olarak yetkilendirilmiş "idata" kurumu. İnternette bin türlü yanlış bilgi mevcut olmasına rağmen, idata sitesinde verilen bilgiler odukça yeterli ve açıklayıcı bence. Ben yeşil pasaport hakkını yakın zamanda kaybetmiş ve "ne vizesi ya şimdi" kafasında olmama rağmen, vize belgelerini toplamakta çok zorlanmadım. Sizin adınıza vize başvurusu yapmak için de bir sürü kurum mevcut. Fakat onların da yaptıkları size gerekli belgeler listesini yollayıp, sizin topladığınız evraklar ile adınıza başvuru yapmak.

Son yıllarda shengen vizeleri için getirilmiş parmak izi zorunluluğu nedeni ile, siz yine belirtilen zamanda idata ofisine şahsen gidip, parmak izi vermek zorundasınız. [Pasaport alırken emniyete vermiş olduğunuz parmak izi yeterli olmuyor, idata bizzat kendisi alıyor. Fakat bu uygulama çıktıktan sonra herhangi bir shengen vizesi için parmak izi vermişseniz bunlar 5 yıl süre ile ortak havuzda saklanıyor. Tabii bu arada soy ismi değişikliği yapmamış olmanız, isminizde ya da soyisminizde Ö ve Ü harfleri olmaması gerekiyor. Bu şartları sağlıyorsanız tekrar parmak izi vermenize gerek yok çok şükür. Önceki vizelerinizin kıyısında köşesinde "VIS" ibaresi varsa, parmak iziniz alınmış anlamına geliyor, o şekilde kontrol edebilirsiniz.] Eğer parmak izi zorunluluğunuz varsa illa şahsen gideceksiniz. Bu durumda aracı bir şirkete ekstra para ödemeye hiç gerek yok. 

Idata ofisleri randevulu çalışıyor! (Randevu internetten alınıyor) Bizim 16:30 randevumuz olmasına rağmen 18:30`a kadar sıra bekledik. İnanılmaz sıkıcı ve yorucuydu. Neyse ki tüm belgelerimiz tamdı ve başka bir sorun çıkmadı. Vize başvurusu tamamlandıktan sonra pasaportları kargo ile gönderiyorlar fakat her biri için istedikleri kargo ücreti 24TL. Adresinize istemek ya da tekrar gidip almak size kalmış. (Vize işlemleri tamamlanmış pasaportunuz ofisten alacaksanız şahsen alma zorunluluğu da yok. Başvuru sırasında ismini belirtmek sureti ile başka birisine de aldırabilirsiniz) Ofis oldukça kalabalık olmasına rağmen, vizenin sonuçlanması 1 hafta gibi kısa bir sürede oldu. Başvuru sırasında bu tarihi belirtiyorlar. Daha sonra 3 ay içinde istediğiniz zaman gidip pasaportunuzu alabiliyorsunuz (yani illa size belirttikleri tarihte gidip almanıza gerek yok) Bu işlem çok hızlı gerçekleşiyor allahtan. Sıra beklemek yok. Bu arada ne kadarlık vize verecekleri de tam bir muamma. Genelde geçen yıllarda aynı ülkeden vize aldıysanız biraz daha uzun veriyorlar ama garantisi yok tabii. Çok benzer şartlar ve benzer evraklarla başvurup farklı sürelerde vize alanları çok biliyorum.

Vize aşamasında yapacağınız tek şey, resmi sitede yazan ayrıntıları doğru okumak ve gerekli evrakları eksiksiz sunmak. Süresi biraz da şansınıza kalmış artık. 

Trenitalia, İtalya Tren Biletleri
Biz gezimizi şu şekilde planladık; Milano --> Roma --> Floransa --> Bologna --> Milano 
Bu ulaşımların hepsi tren ile. Aslında uçak ile ulaşım da düşünülebilecek opsiyonlardan bir tanesi, makul fiyatlı uçuşlar olabiliyor ama treni tercih etmekte fayda var bana göre. Tren istasyonlarına ulaşım genelde daha pratik, daha hızlı ve daha ekonomik. Ama tren bilet fiyatları ayrı bir dünya. Fiyatları çok çabuk yükselebiliyor, o yüzden online olarak önceden almakta büyük fayda var. Biletler 60 gün öncesinden online satışa açılıyor. Ben bunu bilmeme rağmen tren biletlerini almak için bir şekilde oyalandım. Yukarıda bahsettiğim rota için 2 kişi toplam 260€ civarında tren bileti ödemesi yaptık. İlk satışa çıktığında satın alsaydım bu tutar 170-180€ civarındaydı. 

İtalya içinde tren bileti alırken dikkat edilmesi gereken birkaç husus şunlar bana göre;

Tren biletini kredi kartı ile ödeyerek alabileceğiniz site burası; http://www.trenitalia.com Sitenin ingilizce versiyonunu seçmenize rağmen her yerini çevirmiyor, dikkat! Tren bileti araması yaparken hangi istasyona gideceğinizi bilmeniz önemli. İşe buradan başlamak gerekiyor sanırım. Hemen her şehirde birden fazla tren istasyonu mevcut ama bunlardan 1 tanesi ulaşımın daha sık olduğu popüler istasyon. Arama kısmına gideceğiniz şehri yazdığınızda (şehirlerin İtalyanca isimlerini ama. Örneğin Florence değil Firenze), birden çok seçenek çıkıyor. Bunların içinden gitmek istediğiniz istasyonu seçmeniz gerekiyor ya da "Tutte le stazioni" seçeneğini seçerek her alternatifi görebilirsiniz. ["tüm istasyonlar" anlamına geliyor. "all stations" yazmak bu kadar mı zormuş arkadaş. Orasını italyanca bırakmış.] Her neyse, buradan doğru istasyonları, tarih ve saat aralığını seçtikten sonra karşınıza bir sürü tren seçeneği geliyor. Bazıları hızlı trenler, bazıları normal trenler. Bazıları ise aktarmalı. Seyahatin ne kadar süreceği dakikası dakikasına yazdığı için kolaylıkla anlayabilirsiniz. Hızlı trenlerin fiyatları daha yüksek haliyle.


Göreceğiniz üzere 1 saat 40 dakikalık tren 49€`iken, 3 buçuk saatlik tren 19€

Buradan istediğiniz treni seçtiğinizdeyse önünüze birden fazla bilet versiyonu çıkıyor. Uçak biletlerindeki gibi, standart/premium/business gibi seçenekler var. Bu seçeneklerin info işaretlerine tıklarsanız koltukların kumaş ya da deri oluşundan, koltuk mesafelerine kadar her türlü bilgi mevcut. Yani yatayda yer alan seçeneklerden fiyatı en makul olanını seçmekte fayda var ama keyfime düşkünüm, deri koltuk ve geniş aralık olsun, biraz daha öderim diyorsanız olur tabii :D

Örneğin 17:15 trenini seçtiğimde önüme gelen bilet seçenekleri böyle

Biz standart sınıftan da business sınıfından da bilet almıştık. Business çok daha sakin, sessiz ve konforluyken, standart oldukça kalabalık, gürültülü ve business`a göre sıkışıktı. Yine de aşırı konforsuz sayılmaz.

Burası business sınıfı, standart sınıfta ise insan kalabalığından fotoğraf çekilecek bir durum yoktu ama gözünüzde metrobüs falan canlanmasın tabii, herkes oturuyor neticede :p

Bilet çeşitlerini gösteren ekranda dikeydeki sütunlar ise bilet iadesi/değişimi yapıp yapamayacağınıza göre değişik seçenekler içeriyor. Yine info kısımlarına tıklayarak ayrıntılı bilgiyi görmek mümkün. Burada akıl karıştırıcı bir nokta "cartefreccia" biletleri olabilir. Ben arama yaparken daha uygun fiyata satılan "cartefreccia" sınıfı biletler vardı, onlardan almaya niyetlendim ama maalesef... Bu sınıf, trenitalia`yı sık kullanan müşteriler için oluşturulmuş bir programmış. Bu programdan yararlanmak için siteye üyelik sırasında kimlik numaranız ve adresiniz isteniyor. Adresinize kart gönderiliyor ve o karttaki numara ile indirim programına dahil oluyormuşsunuz. Bu durumda turistler için kullanılabilecek bir seçenek değil yani... Aynı şekilde 26 yaş altı ve 60 yaş üstü biletler de bu sınıfa dahil.

Bu sınıf dışından seçeceğiniz biletleri almakta bir zorluk yok, ben yaşamadım en azından (alım aşamasında "go on without log in"i seçtim ve üyeliksiz devam ettim.) Vagon ve koltuk seçimine kadar ayrıntılı ve kolay takip edilen bir bilet alım süreci var. Biletleri kredi kartı ile ödedikten sonra, anında dökümleri email adresime ulaştı. İtalya trenleri hakkında hemen her yerde denk gelebileceğiniz, "aman biletlerinizi makinelere okutmayı unutmayın" uyarısı var. Fakat bu biletler için öyle bir durum yok tabii. Gelen maillerin çıktılarını yanınızda bulundurup kontroller sırasında göstermeniz yeterli (Bizim bindiğimiz her trende bilet kontrolü yapıldı).

Koltuk seçim aşamasında ise şöyle bir sıkıntı olabiliyor; (benim için sıkıntı en azından) koltukların hepsi aynı yöne bakmadığından (ve tren çift yönlü hareket edebildiğinde) hangi yönün ters hangi yönün düz olduğunu anlamak pek mümkün değil. (Ters gitmekten hoşlanmıyorum çoğu insan gibi) Bu biraz şansınıza kalmış sanırım. Çünkü bir trenin, durakladığı bir istasyondan sonra yönünü değiştirdiği bile oldu. Başta düz giderken birden terste buldum kendimi. [Lakin kendimi sağlama almak için Murat`la karşılıklı biletler almıştım, hemen yer değiştirdik tabii :D]


Bunun dışında küçük yerlere ulaşımı sağlayacak trenlerin online satışı olmayabiliyor. Tren saatlerini ve yolculuk sürelerini yine buradan kontrol edebilirsiniz fakat alım yapamıyorsunuz. Örneğin Floransa`dan Pisa`ya olan tren biletleri online satışa açık değil. Bu biletler genelde 8-10€ gibi daha makul fiyatlarda olduğundan, seyahat gününüzde direk istasyondan almakta bir sakınca yok. Ve evet işte bu biletleri makinelere okutmayı unutmamak lazım :D

Basit bir ayrıntı olsa da en hayati bilgi ise doğru treni bulmak için gideceğiniz şehre değil, sefer numarasına bakmak sanırım. Trenler birden çok şehirde durduklarından, sizin gideceğiniz şehir son durak olmayabilir. Bineceğiniz Roma treninde Napoli yazması çok muhtemel. Bu durumu numara ile sağlama almalısınız. Bu ayrıntıya dikkat ettikten sonra hiç bir karışıklığı yok.




Aktarmalı trenleri almakta da hiç bir sakınca görmüyorum. Aktarmalar arasında az süre olduğundan, bulabilirmiyiz, yetişebilir miyiz kaygısı olabilir ama trenlerin içindeki ekranlarda da, ineceğiniz istasyondan kalacak tren seferleri ve peronları gösteriliyor. Yani A treninden inip hemen B trenine yetişmeniz gerekiyorsa, A treninden inerken B trenin hangi perondan kalkacağını görmeniz ve hemen hedefe yönelmeniz mümkün.

Tren Floransa`daki istasyona yaklaşırken, bu istasyondan kısa süre içinde kalkacak olan trenlerin bilgilerini ekrana veriyor. Buradan bineceğiniz trenin sefer numarasını kontrol edip, hangi perona gitmeniz gerektiğini belirlemeniz yeterli.

Bir diğer mevzu ise trenlerin içindeki ücretsiz internet kullanımı. İnternet ücretsiz fakat 1 cent (ya da 10 cent hatırlamıyorum) gibi sembolik bir ücret koymuşlar. Yol boyu interneti kullanmanız için bu ücreti kredi kartı ile ödemeniz gerekiyor, tabii bu ödemeyi yapmak için de internet gerekiyor :D Biraz garip olmuş. Bizim yurt dışı kullanımlarımız tamamen kapalı olduğundan yapamamıştık sanırım. Başka bir yöntemi var mıydı bilmiyorum, çok hayati olmadığından sorma gereği de duymadık.

Son olarak trenler bence dakik! Gitmeden önce trenlerin sıklıkla geç kaldığını okumuştum fakat bindiğimiz 4 trenden 3`ü dakika sektirmeden geldi ve kalktı. 1 tanesi 30 dakika kadar geç geldi. 

Otel rezervasyonu
Otel rezervasyonu için bir çok site alternatifi var fakat ben bildiğimden şaşmayıp booking.com`u tercih ediyorum genelde. Bazı yerlerde booking.com`un eski popülerliğinin kalmadığı vs yazılmış ama yine de oteller hakkında en ayrıntılı bilgileri veren site hala booking.com gördüğüm kadarı ile. Bir de son yıllarda oldukça popüler olan airbnb.com sitesi var. Burada insanlar evlerini, odalarını kiralıyorlar. Direk mekanın sahibi ile iletişime geçiyorsunuz. Bu sitede de bolca seçenek var. Fakat derli toplu, düzgün bir yer olsun diyorsanız 2 kişi için makul gelmedi bana. Çünkü gecelik fiyata ilave olarak, kalış başına ödemeniz gereken temizlik ücreti de (genelde 30-50€ arası) eklenince pahalıya geliyor. Çocuklu aileler için ya da arkadaş grupları için ya da evde yemek yapıp tasarruf etmeyi planlayanlar için ideal olabilir, bakmakta fayda var. Bir de bu siteden bir ev tutarsanız, bir miktar depozit vermeniz, ev sahibi ile bireysel iletişime geçip, buluşmanız vs gibi ayrıntılar var. Bunlarla da uğraşmak istemediğimden paşa paşa booking.com`dan rezervasyon yaptım.

Yine hemen her yerde olduğu gibi otel rezervasyonlarını da erken yaptırmakta fayda var. Kesin kararınız vermemiş olsanız bile, fiyatı korumak adına iptal edilebilir rezervasyonlardan mutlaka yaptırın derim. (Bir sürü defa otel rezerve edip, vazgeçip iptal ettim ve hiç bir sorun yaşamadım. Fakat iptal koşullarını okumakta fayda var yine de) Otellerin genel puanlarına bakıp karar vermek dışında yapılan yorumları da mutlaka okumak gerekiyor. Çünkü örneğin otel bilgilerinde "free wifi" yazıyor olmasına rağmen, yorumların hemen hepsinde "odada internet çekmiyor" ya da "internete sadece 1 cihaz ile bağlanma hakkınız var" gibi şeyler yazıyorsa, o otelden hızla uzaklaşmak gerekebiliyor.

Bir de ben mutlaka otelin adresini google maps`e girip, "street view" dan otelin binasına, bulunduğu sokağa bakıyorum. Bu, hem gittiğinizde adresi bulmak adına çok kolaylık sağlıyor, hem de otel kalabalık bir caddede mi, ıssız bir sokakta mı, çevresinde market, cafe vs var mı, metroya mesafesi nedir, gibi sorulara daha gerçekçi cevaplar sağlıyor. Örneğin Floransa otelini seçerken, kararsız kaldığım bir otel için baktığımda, karşısında Sephora olduğunu gördüm ve hemen tercihim netleşti tabii :D 

Bu durumlar, otel konusunda titizseniz geçerli. Ama "gece geç vakit gidip yatacağım, 4 duvar, 1 yatak olsun yeter"cilerdenseniz bu kadar vakit ayırmaya gerek yok. 

Otelin konumu her iki grup için de önemli. Bizim gibi sıklıkla tren seyahati yapacaksanız, elinizde valizlerle metroya in bin, kalabalık ve hava şartları da eklenince çekilmez olabiliyor. o yüzden ya tren istasyonu yakınındaki ya da şehir merkezi yakınındaki konumlar tercih edilebilir. Ama bu aynı zamanda tren istasyonu çevresinin çok hoş olmayacağı ya da şehir merkezinde fiyatların gereksiz yüksek olabileceği anlamına da gelebilir. Biz genelde zamanı yolda öldürmemek adına merkezi yerlerde ve en önemlisi metroya olabildiğince yakın oteller tercih ediyoruz. Evde bilgisayar başında otururken "metroya 1,5 km, hımm yürürüz ya ne olacak" demek kolay olsa da, zaten tüm gün yürümüş, hava şartları tarafından hırpalanmış, ya da sabah erken saatteki trene yetişmeye çalışır durumdayken "bu oteli kim seçti" diye küfür edecek birini aramanız mümkün.

Biz Milano`da Hotel Mercuri Solari`de, Floransa`da ise Turist House Ricci`de kaldık. İkisini de tavsiye ederim. Şehir merkezine ulaşım, temizlik ve hizmet konusunda ikisinden de memnun kaldık. Roma`da ise Rome Key Home`da kaldık ama pek beğenmedik.

Müze Biletleri?
Gezi planı yaparken yine hemen her yerde "bitmek bilmeyen müze sıraları"nı okuyacaksınız. Bu sıralardan kurtulmanın tek yolu önceden bilet almak! İnternetten almanın sadece 2 handikapı var;

Birincisi orada bulunacağınız saati planlayabiliyor olmanız lazım,
İkincisi ise internetten alırken bilet başına ekstra servis ücreti ödemeniz lazım. (4€/2015)

Açık havada saatlerce sıra beklemek cidden akıl karı değil. Sonuçta gezinizden çaldığınızı da düşününce müzelere gidilecek saatleri kesinleştirmek ve bu ekstra ücretleri ödemek kesinlikle göze alınmalı.

Biletleri aldığınızda mailinize düşen onay belgelerini yazdırıp yanınızda bulundurmanız ve vaktinde müzenin önünde olmanız yeterli. Rezerveli biletler için genelde ayrı (sıra olmayan) kapılar var. Bu kapılara yöneldiğinizde, ya elinizdeki belgeyle direk içeriye giriyorsunuz ya da elinizdeki belgeleri gerçek biletlerle değiştirmeniz için bir gişeye yönlendiriliyorsunuz.




Bilet alımı konusunda da dikkat edilmesi gereken nokta; biletleri resmi satış sitelerinden yani birinci elden almak! Google`da arattığınızda satış yapan bir çok sayfa çıkıyor. Güvenilirlikleri bir yana koydukları servis ücretleri de daha yüksek olduğundan arada ciddi fark olabiliyor.

Ben Vatican Müzesi için biglietteriamusei.vatican.va`dan Floransa Müzeleri için b-ticket.com`dan bilet aldım örneğin. ( Bu arada Vatikan müzelerine giriş için bilet almak gerekiyor fakat sadece kiliseye girecekseniz bilete gerek yok, giriş ücretsiz. Klise kapısının önündeki sıranın sebebi ise güvenlik kontrolü. Dolayısı ile o sıra mecbur bekleniyor)

Vatikan kilise giriş sırası :/

Biz gittiğimizde her ikisinde de oldukça uzun bir sıra vardı. Biletler sayesinde çok daha az bekleyerek (rez. belgelerini gerçek biletlerle değiştirmek için 5-6dk kadar sıra bekledik yine) içeriye girdik. Bu arada Uffizi Galerisi`nde belirli tarihlerde ayrı sergiler de oluyor. Bilet alım aşamasında ücrete ekstra dahil olan bir şey görürseniz budur. Fakat şimdilik galeriden bağımsız sadece sergilere girmek ya da sergiyi es geçip sadece galeriye girmek mümkün olmadığından, iki bileti birlikte satıyorlar. (Dolayısı ile sergi olan bir döneme denk geldiyseniz fiyat artıyor. İlerleyen dönemlerde sergi ve galeri biletlerini ayrı satacaklarmış. (Resmi sitelerinde öyle açıklamışlar)

Müze Kartları?
Milano, Roma ve Floransa için ayrı ayrı müze kartları mevcut. Bu kartlar hem toplu taşıma araçlarından bedava yararlanmanızı hem de bir çok müzeye ücretsiz (çoğunlukla sıra beklemeden) girmenizi sağlıyorlar.

Eğer bu kartlardan almayı planladıysanız zaten internetten bilet almanıza gerek yok. Fakat bu kartlar da kesin avantaj sağlayacak gibi bir durum yok. Ezbere almadan önce sitelerine girip size nerelerde avantaj sağlayacağına bir bakmakta fayda var.


Tüm planlar tamamsa, yola koyulma vakti ♥♥♥


Hiç yorum yok:

Yorum Gönder